Իրանի արտաքին գործերի նախարար Աբբաս Արաղչին X-ի իր բլոգում շնորհակալություն է հայտնել Հայաստանին՝ հումանիտար աջակցության ու ծանր շրջանում բարեկամական կեցվածքի համար։
«ՀՀ կառավարության և ժողովրդի աջակցությունը Իրանի ժողովրդին՝ իրանցիների տեղափոխման և մարդասիրական օգնության հարցերում, մեծ գնահատանքի է արժանի։ Իրանի և Հայաստանի դարավոր կապը դժվար պահին կրկին ցույց տվեց իր ամրությունը, և եղբայրական այս քայլերը կմնան Իրանի ժողովրդի հիշողության մեջ»,- Հայաստանի ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանի հետ հեռախոսազրույցից մեկ օր անց է գրել Իրանի արտաքին գերատեսչության ղեկավարը։
Ավելի վաղ էլ Արաղչին երախտագիտություն էր հայտնել Ադրբեջանին՝ «նրանց մարդասիրական օգնության, ինչպես նաև այլ երկրներից օգնություն հասցնելու համար ստեղծված պայմանների համար»։
Հայաստանի ամերիկյան համալսարանը հայտարարել է, որ մարտի 30-ին բոլոր դասերը կանցկացվեն առցանց՝ անվտանգության նկատառումնեից ելնելով։ Բուհը նշում է, որ որոշումը կայացվել է՝ հաշվի առնելով Իրանի կողմից Արևմտյան Ասիայի և Մերձավոր Արևելքի ամերիկյան համալսարանների հասցեին հնչեցված սպառնալիքները։
«Ցանկանում ենք ընդգծել, որ մեր համալսարանի նկատմամբ որևէ ուղղակի սպառնալիք չի արձանագրվել, և առկա չեն հիմքեր համալսարանի՝ վտանգի մեջ գտնվելու վերաբերյալ, ուստի խուճապի պատճառ չկա», - ասված է բուհի հայտարարությունում։
Ավելի վաղ Թեհրանը սպառնացել էր հարվածներ հասցնել տարածաշրջանում գտնվող ամերիկյան և իսրայելական համալսարաններին՝ ի պատասխան իրանական երկու բուհերի ռմբակոծության։ Fars գործակալության փոխանցմամբ՝ Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսը հայտարարել էր, որ եթե ԱՄՆ-ը մինչև մարտի 30-ը չդատապարտի այդ հարձակումները, ապա տարածաշրջանում գտնվող ամերիկյան համալսարանները կարող են դառնալ պատասխան գործողությունների թիրախ։
Human Rights Watch-ը հայտարարել է, որ Իրանի իշխանությունները բազմիցս կիրառել են բալիստիկ հրթիռներով հասցվող կասետային զինամթերք, ինչը խախտում է պատերազմի օրենքները և կարող է համարվել ռազմական հանցագործություն։
Նյու Յորքում տեղակայված իրավապաշտպան կազմակերպության տեղեկացմամբ՝ կասետային զինամթերքի կիրառմամբ իրանական կողմը առնվազն երեք անգամ հարվածել է Իսրայելի բնակեցված շրջաններին, ինչի հետևանքով առնվազն չորս մարդ է զոհվել։
«Իրանի կողմից Իսրայելի բնակեցված տարածքներում կասետային զինամթերքի կիրառումը կանխատեսելի և երկարատև վտանգ է ստեղծում խաղաղ բնակիչների համար», - ասել է Human Rights Watch-ի ճգնաժամերի, հակամարտությունների և սպառազինության հարցերով հետազոտող Պատրիկ Թոմփսոնը։
Նրա խոսքով՝ կասետային զինամթերքի փոքր ռումբերը տարածվում են մեծ մակերեսով, ինչի հետևանքով այդ զինատեսակը չի տարբերակվում և, հետևաբար, հակասում է պատերազմի օրենքներին։
Իրանական լրատվամիջոցները հաստատել են, որ սպանվել է Իրանի բնական պաշարների և ջրային ավազանների կառավարման կազմակերպության պահպանության ստորաբաժանման հրամանատար Մաջիդ Զաքարիաեին։
Խոսքը պետական այն կառույցի մասին է, որը պատասխանատու է անտառների և ջրային ռեսուրսների պահպանության համար։
ISNA գործակալության փոխանցմամբ՝ Զաքարիաեին վիրավորվել էր մարտի 28-ի հարձակումների ժամանակ, իսկ մահացել է մարտի 29-ի գիշերը։
Զաքարիաեին ստորաբաժանման հրամանատար էր նշանակվել մեկ տարի առաջ։ Մինչ այդ ղեկավարել էր Իրանի հողային հարցերով պետական կազմակերպության պահպանության ստորաբաժանումը։
Իրանը մահապատժի է ենթարկել երկու տղամարդու, որոնք, ըստ պաշտոնական Թեհրանի, կապեր են ունեցել Իրանական ժողովրդի մոջահեդների կազմակերպության հետ և ծրագրել են Թեհրանում ինքնաշեն հրթիռային սարքերով հարձակումներ։
Իրանի դատական համակարգի լրատվամիջոցի փոխանցմամբ՝ մահապատժի են ենթարկվել Աքբար Դանեշվար-Քարն ու Մոհամմադ Թաքավի Սանգդեհին։ Պաշտոնական վարկածով՝ նրանք մասնակցել են «մի շարք ահաբեկչական գործողությունների», իսկ նրանց հետ կապվող գաղտնի բնակարաններում հայտնաբերվել էին պայթուցիկ սարքեր և հարակից սարքավորումներ։
Իրանական ժողովրդի մոջահեդների կազմակերպութունը իրանական ընդդիմադիր կազմակերպություն է, որը գործում է 1960-ականներից և ընդդիմացել է թե՛ շահի իշխանությանը, թե՛ Իսլամական Հանրապետությանը։ Միացյալ Նահանգները նախկինում այն ներառել էր օտարերկրյա ահաբեկչական կազմակերպությունների ցանկում, սակայն 2012 թվականին այդ կարգավիճակը հանվել էր։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ կցանկանար «վերցնել Իրանի նավթը», բայց միաժամանակ վստահեցրել է, թե Վաշինգտոնի և Թեհրանի բանակցությունները «չափազանց լավ» են ընթանում, և ինքը «գրեթե վստահ է», որ կկնքվի խաղաղության համաձայնություն։ Սպիտակ տան ղեկավարը այս հայտարարություններն արել է Financial Times-ին տված հարցազրույցում և դրանից հետո՝ Air Force One-ում լրագրողների հետ զրույցում։
Լրագրողների հետ զրույցում ԱՄՆ նախագահն ասել է, որ Իրանի հետ շփումները ընթանում են ինչպես ուղիղ, այնպես էլ անուղղակի ձևաչափով, և պնդել է, թե Թեհրանը մասամբ բացում է Հորմուզի նեղուցը։ Սակայն նա չի հստակեցրել, թե ինչ նկատի ունի ուղիղ բանակցություններ ասելով։
«Մենք այդ բանակցություններում չափազանց լավ ենք առաջ գնում։ Բայց Իրանի դեպքում երբեք չգիտես՝ մենք բանակցում ենք նրանց հետ, հետո միշտ ստիպված ենք լինում ռմբակոծել», - ասել է Թրամփը՝ հիշատակելով թե՛ B-52 ռմբակոծիչները, թե՛ 2015 թվականի միջուկային համաձայնագրից ԱՄՆ-ի դուրս գալը։ Նրա խոսքով՝ գործարք կլինի, բայց չի բացառել նաև հակառակ սցենարը։ Թրամփը նաև հայտարարել է, թե Իրանի վարչակարգն արդեն «ջախջախված» է, իսկ նոր ղեկավարներին բնութագրել է որպես «շատ ողջամիտ»։
FT-ին տված հարցազրույցում Թրամփն ասել էր, որ իր նախընտրած տարբերակը Իրանի նավթը վերցնելն է։ Նա նաև նշել է, որ Միացյալ Նահանգները կարող է վերցնել Խարգ կղզին, որտեղից արտահանվում է իրանական նավթի մեծ մասը։ Սպիտակ տան ղեկաարի խոսքով՝ Իրանը, հավանաբար, չի կարողանա պաշտպանել այդ կղզին։
Լիբանանում ՄԱԿ-ի ժամանակավոր ուժերը՝ UNIFIL-ը, գիշերը հայտնել են, որ Լիբանանի հարավում իրենց դիրքերից մեկում արկի պայթյունի հետևանքով մեկ խաղաղապահ է զոհվել , ևս մեկը ծանր վիրավորվել է։
Միջադեպը տեղի է ունեցել Ադչիտ էլ-Քուսեյր գյուղի մերձակայքում։ Թե որտեղից է արձակվել արկը, առայժմ հայտնի չէ։ UNIFIL-ը հայտարարել է, որ սեփական հետաքննությունն է սկսել։
«Կապույտ գծի» [խմբ․ ՄԱԿ-ի սահմանած բաժանարար գիծը Իսրայելի և Լիբանանի միջև] երկու կողմերում չափազանց շատ մարդիկ են զոհվել։ Ռազմական լուծում չկա, բռնությունը պետք է դադարեցվի», - ասված է առաքելության հայտարարությունում։
Նախօրեին Լեհաստանի պաշտպանության նախարար Վլադիսլավ Կոսինյակ-Կամիշը հայտնել էր, որ UNIFIL-ի կազմում ծառայող լեհ զինվորականների պարեկային մեքենան Լիբանանի հարավում պայթել է ականի վրա։ Նրա խոսքով՝ մեկ զինծառայող թեթև վնասվածք է ստացել և տեղափոխվել հիվանդանոց։
Իրանի գերագույն առաջնորդ այաթոլա Մոջթաբա Խամենեին շնորհակալություն է հայտնել Իրաքի ժողովրդին և հոգևոր ղեկավարությանը՝ «ագրեսիայի պայմաններում» Իրանին աջակցելու համար, կիրակի հայտնել են Իրանի պետական լրատվամիջոցները՝ չմանրամասնելով, թե ինչպես է փոխանցվել այդ ուղերձը:
Պակիստանը Իրանի դեմ պատերազմի ավարտին միտված բանակցություններ է վարել Թուրքիայի, Եգիպտոսի և Սաուդյան Արաբիայի հետ: Նախնական քննարկումները կենտրոնացած էին Հորմուզի նեղուցը նավագնացության համար վերաբացելու առաջարկների վրա, հայտնում է Reuters-ը՝ հղում անելով իր աղբյուրներին:
Չորս երկրների արտգործնախարարները Վաշինգտոնին առաջարկներ են ներկայացրել՝ կապված ծովային հաղորդակցության և Հորմուզի նեղուցի բացման հետ: Դեռ հայտնի չէ, թե ԱՄՆ-ն և Իրանն ինչպես կարձագանքեն սրանց:
Պակիստանյան երկու աղբյուրներ հայտնել են, որ Թուրքիան, Եգիպտոսը և Սաուդյան Արաբիան կարող են կոնսորցիում ստեղծել ջրային ճանապարհով նավթի հոսքերը կառավարելու համար և խնդրել են Պակիստանին մասնակցել դրան:
Իրանը հայտարարել է, որ պատրաստ է պատասխանել ԱՄՆ-ի ցամաքային հարձակմանը՝ Վաշինգտոնին մեղադրելով ցամաքային հարձակում նախապատրաստելու մեջ:
Իրանի խորհրդարանի խոսնակ Մոհամմադ Բաղեր Ղալիբաֆը պնդել է, որ ԱՄՆ-ին հնարավոր բանակցությունների մասին հաղորդագրություններ է ուղարկում, սակայն միաժամանակ գաղտնի պլանավորում է ցամաքային հարված:
«Քանի դեռ ամերիկացիները ձգտում են հասնել Իրանի հանձնվելուն, մեր պատասխանն այն է, որ մենք երբեք չենք ընդունի նվաստացումը»,- ասել է նա ազգին ուղղված ուղերձում: