«Ռուսաստանը պաշտոնապես տեղեկացրել է Թուրքիային, Ուկրաինային և ՄԱԿ-ի քարտուղարությանը «հացահատիկային գործարքին» վերաբերող առարկությունների մասին», - հայտարարել է Ռուսաստանի ԱԳՆ խոսնակ Մարիա Զախարովան։
Կրեմլի պաշտոնական ներկայացուցիչ Դմիտրի Պեսկովի պնդմամբ, գործարքն այլևս «դե-ֆակտո» չի գործում։
«Սև ծովով հացահատկի արտահանման շուրջ համաձայնագրի գործողությունը այսօր, ըստ էության, դադարեցվել է», - հայտարարել է Պեսկովը։
Նրա խոսքով, սակայն, Մոսկվայի մի շարք պահանջների կատարման դեպքում «հացահատիկային գործարքը» կարող է կրկին կյանքի կոչվել։
«Ցավոք սրտի, սևծովյան պայմանավորվածությունների՝ Ռուսաստանին վերաբերող հատվածը չի կատարվել։ Այն պահին, երբ այն կյանքի կոչվի, ռուսական կողմը կվերադառնա գործարքի պայմանների կատարմանը», - հայտարարել է Կրեմլի խոսնակը։
Սև ծովով հացահատիկի տեղափոխման գործարքը կնքվել է Ռուսաստանի, Ուկրաինայի, Թուրքիայի և ՄԱԿ-ի միջև Ստամբուլում 2022-ի հուլիսի 22-ին։ Պայմանագրի ժամկետն ավարտվում է այսօր՝ հուլիսի 17-ին։
Միացյալ Նահանգները զգուշացնում է Ռուսաստանին հացահատիկի գործարքից դուրս գալու դեպքում դիվանագիտական մեծ խնդիրների մասին:
ԱՄՆ նախագահի ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդական Ջեյք Սալիվանը երեկ հայտարարել է՝ եթե Ռուսաստանը դուրս գա գործարքից, որի ժամկետը լրանում է այսօր, ամբողջ աշխարհը կտեսնի, որ Մոսկվան «երես է թեքել» կարիքավոր երկրներից և հրաժարվում նրանց մատչելի սնունդ տրամադրել:
«Ես չեմ կարող կանխատեսել, թե ինչ կանի Վլադիմիր Պուտինը, գուցե Ռուսաստանը դուրս գա համաձայնագրից, գուցե շարունակի: Եթե դուրս գան դրանից, ապա մնացած աշխարհը կնայի դրան և կասի, որ Ռուսաստանը երես է թեքել Աֆրիկայի երկրներից, Լատինական Ամերիկայից և Ասիայից: Կարծում եմ՝ դա վնաս կհասցնի Ռուսաստանի հեղինակությանը», - ասել է Սալիվանը:
Ջո Բայդենի խորհրդականը հավելել է, թե ԱՄՆ-ը պատրաստ է ցանկացած սցենարի և սերտորեն համագործակցում է Կիևի հետ այս հարցում։
Սև ծովով հացահատիկի տեղափոխման գործարքը կնքվել է Ռուսաստանի, Ուկրաինայի, Թուրքիայի և ՄԱԿ-ի միջև։
Մոսկվան պաշտոնապես դեռ չի հաստատել, որ հացահատիկի գործարքը երկարաձգվելու է:
Հերթական անգամ գրոհի է ենթարկվել Ղրիմի թերակղզին Ռուսաստանի հետ կապող ռազմավարական նշանակության կամուրջը:
Պայթյունների հետևանքով զոհվել են ավտոմեքենայում գտնվող ամուսիններն ու վիրավորվել է նրանց փոքրիկ դուստրը: Ըստ բժիշկների՝ երեխան միջին ծանրության վիճակում է: Երթևեկությունը միառժամանակ դադարեցվել է:
Մոսկվայի կողմից Ղրիմի ղեկավար նշանակված Սերգեյ Ակսյոնովն ասել է, որ պայթյունը տեղի է ունեցել կամրջի 145-րդ հենասյան հատվածում:
Անցյալ տարվա հոկտեմբերին այդ կամուրջը գրոհի էր ենթարկվել, սակայն Ուկրաինան բացահայտ դրա համար պատասխանատվություն չի ստաձնել և միայն ամիսներ անց անուղղակի ակնարկներով է նկատել տվել, որ գուցե ինչ-որ առնչություն ունի դրա հետ:
Ռուսաստանի հակաահաբեկչական պետական կոմիտեն այսօր վաղ առավոտյան տեղի ունեցած գրոհն անվանել է ահաբեկչական գործողություն: Ռուսաստանի քննչական կոմիտեի պաշտոնական ներկայացուցիչ Սվետլանա Պետրենկոն ասել է, որ հարուցվել է քրեական գործ, կասկածյալներն ուկրաինացիներ են:
«Հետաքննությունը պարզում է ուկրաինական հատուկ ծառայությունների և զինված կազմավորումներից անձանց, որոնք ներգրավված են այս հանցագործության կազմակերպման ու իրականացման գործում»,- ասել է Պետրենկոն։
Մասնագետների փոխանցմամբ, գրոհն իրագործվել է երկու ծովային ԱԹՍ-ներով:
Ադրբեջանն Ուկրաինային 7 միլիոն 600 հազար ամերիկյան դոլարի մարդասիրական օգնություն կտրամադրի։ Այսօր նման հրահանգ է ստորագրել Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը։
Փաստաթղթի համաձայն՝ Ադրբեջանի նախագահի պահուստային ֆոնդից երկրի էներգետիկայի նախարարությանը հատկացվող այս գումարը ծախսվելու է Ուկրաինայի համար էլեկտրական սարքավորումներ ձեռք բերելու և դրանք այդ երկիր առաքելու համար։
Հարավային Կորեան ավելի շատ ականազերծման սարքավորումներ կտրամադրի Ուկրաինային, կիրակի օրը հայտարարել է հարավկորեացի պաշտոնյան՝ շաբաթավերջին նախագահ Յուն Սուկ Յոլի Կիև կատարած այցից հետո: Յուն Սուկ Յոլը խոստացել էր ավելի շատ ռազմական և հումանիտար օգնություն տրամադրել Ռուսաստանի դեմ պայքարում:
«Մենք մտածում ենք ընդլայնել ականների որոնիչների և ականազերծման սարքավորումների աջակցությունը, քանի որ Ուկրաինայի պահանջարկը մեծ է», - ճեպազրույցում ասել է Յունի ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդականի տեղակալ Կիմ Թաե Հյոն:
Հուլիսի 16-ի գիշերը ռուս զինվորականները հարվածել են Ուկրաինայի տարածքի ուղղությամբ, զորս մարդ զոհվել է, կան վիրավորներ, հայտնում են Կիևից։
Դոնեցկի մարզում երկու մարդ է մահացել Չասով Յար քաղաքում և Ալեքսանդրո-Շուլտինո գյուղում։ Մեկ մարդ վիրավորվել է, մեկը զոհվել է Խերսոնում, մյուսը՝ Խարկովի մարզում։
Գիշերը ռուսական զորքերը հարձակվել են Զապորոժիեի վրա՝ մեկ մարդ վիրավորվել է։ Վնասվել են ենթակառուցվածքներ, պայթյունի ալիքից պատուհաններ են պայթել հարակից շենքերում։
Իր հերթին, Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարությունն է հայտնել գիշերային հարձակման մասին, զոհերի մասին չի հաղորդվում։
Ռուսաստանին դեռևս անհրաժեշտ չի եղել օգտագործել կասետային զինամթերք, բայց «եթե դրանք կիրառվեն մեր դեմ, մենք իրավունք ենք վերապահում հայելային գործողություններին», ասել է ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը։
«Մինչ այժմ մենք դա չենք արել, չենք օգտագործել և նման կարիք չենք ունեցել, չնայած հայտնի դեֆիցիտին որոշակի ժամանակահատվածում, ունենք նաև զինամթերք, բայց դա չենք արել։ Բայց, իհարկե, եթե դրանք օգտագործվեն մեր դեմ, մեզ վերապահում ենք հայելային գործողությունների իրավունքը», - ասել է Պուտինը։
Ուկրաինայի հարավում ուկրաինական զորքի առաջխաղացման մասին Կիևի պնդումներին ֆոնին այսօր ռուսական կողմը կրկին հրթիռային հարվածներ է հասցրել այդ երկրի բնակավայրերին։
Ուկրաինայի իշխանությունների հայտարարությունների համաձայն՝ ռուսական զինուժը թիրախավորել է հյուսիս-արևելքում գտնվող Սումի նահանգի սահմանային շրջանները, որտեղ բազմաթիվ պայթյուններ են գրանցվել, զոհերի մասին տվյալներ չկան։ Սումիի շրջանային ռազմական վարչակազմը հայտնել է, որ վնասվել են մի քանի բնակելի շենքեր և գյուղատնտեսական տեխնիկա:
Ռուսաստանին սահմանակից այդ մարզը վերջին շրջանում հաճախ է հրթիռակոծությունների ենթարկվում։ Հուլիսի 4-ին նույն մարզկենտրոն Սումիում անօդաչու թռչող սարքի հարձակման հետևանքով զոհվել է 3 մարդ, ևս 21-ը վիրավորվել է։
Ռուսասատանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը և Հարավային Աֆրիկայի առաջնորդ Սիրիլ Ռամաֆոսան հեռախոսազրույցի ընթացքում քննարկել են հացահատիկի գործարքի հարցը, որով ուկրաինական հացահատիկը սևծովյան նավահանգիստներով արտահանվում է համաշխարհային շուկաներ՝ չնայած շարունակվող պատերազմին։
«Վլադիմիր Պուտինն ընդգծել է, որ Ռուսաստան-ՄԱԿ համապատասխան հուշագրով նախատեսված պարտավորությունները՝ վերացնելու ռուսական սննդամթերքի և պարարտանյութերի արտահանման խոչընդոտները, դեռևս չկատարված են», - ասվում է Կրեմլի մամուլի ծառայության հաղորդագրության մեջ:
Ուկրաինական հացահատիկի արտահանման պայմանագրի ժամկետը կրկին ավարտվում է հուլիսի 17-ին։ Մոսկվան պարբերաբար սպառնում է խզել անցյալ ամռանը կնքված գործարքը, սակայն, ինչպես հուլիսի սկզբին նշել էր Financial Times-ը, այս անգամ Ռուսաստանի սպառնալիքներն ավելի լուրջ են թվում, քան նախկինում։
Չնայած ՌԴ նախագահի հայտարարություններին, ՄԱԿ-ը և թուրք պաշտոնյաները, որոնց միջնորդությամբ կնքվել է գործարքը, Ռուսաստանին կոչ են անում երկարաձգել այն, ինչը կարևոր է պարենային ապրանքների համաշխարհային շուկայի կայունության համար։
Ռուսաստանյան իրավապահները պնդում են, որ կանխել են Մարգարիտա Սիմոնյանի և Քսենիա Սոբչակի սպանությունը։
ՌԴ Անվտանգության դաշնային ծառայությունը հաղորդագրություն է տարածել, որի համաձայն, Մոսկվայում և Ռյազանի շրջանում ձերբակալվել են «նեոնացիստական խմբավորման անդամներ», որոնք, ըստ գերատեսչության, նախապատրաստում էին Russia Today պետական քարոզչական ալիքի գլխավոր խմբագիր Մարգարիտա Սիմոնյանի, ինչպես նաև հայտնի հեռուստաաստղ Քսենիա Սոբչակի սպանությունը։
Ռուսաստանյան հատուկ ծառայության պնդմամբ, սպանության պատվիրատուն Ուկրաինան է։