Մատչելիության հղումներ

Արևմտյան պատժամիջոցների ֆոնին «ԵՏՄ գնալու ոգևորությունը տարօրինակ է»


Եվրասիական միությանը Հայաստանի անդամակցության դեմ բողոքի ցույց Երևանում, սեպտեմբեր, 2014թ․

Եվրասիական միությանը Հայաստանի անդամակցության դեմ բողոքի ցույց Երևանում, սեպտեմբեր, 2014թ․

Այս օրերին, երբ Ռուսաստանը ամբողջ աշխարհի պատժամիջոցների թիրախ է դարձել, Հայաստանի իշխանությունները պետք է ավելի զգուշավոր լինեն Եվրասիական տնտեսական միությանն անդամակցելու վերաբերյալ հայտարարություններ անելիս: «Ազատության» հետ զրույցում այդ մասին ասաց Բրյուսելում գործող «Եվրոպական գործարար ընկերակցության» փորձագետ Հովհաննես Իգիթյանը:

Երևանի Կարեն Դեմիրճյանի անվան մարզահամերգային համալիրում հրավիրած տոնական ընդունելության ժամանակ Անկախության տոնի առթիվ հղած ուղերձում նախագահ Սերժ Սարգսյանը նշել է, որ Հայաստանը տեսանելի ապագայում պատրաստվում է դառնալ Եվրասիական տնտեսական միության անդամ, ապա շարունակել․ - «Նման որոշումը, ինչպես ես արդեն նշել եմ, պայմանավորված է տնտեսական զարգացման նոր հնարավորություններով, որոնք բացվում են Հայաստանի առջև, ինչու չէ՝ նաև մեր տարածաշրջանում առկա անվտանգության համակարգի հետ: [...] Մեր ապրանքների առջև բացվելու է մի հսկայական շուկա, որտեղ ամրապնդվելն արդեն կախված կլինի աշխատելու մեր հմտությունից»: Նախագահը հայտարարել է նաև, որ անդամակցությունը ԵՏՄ-ին որևէ կերպ չի սպառնում Հայաստանի անկախությանը:

Արտաքին գործերի նախարար Էդվարդ Նալբանդյանը նույն օրը հայտարարել է, որ Եվրասիական բարձրագույն խորհրդի կողմից որոշում է կայացվել ստորագրման ներկայացնել ԵՏՄ ստեղծման մասին պայմանագրին Հայաստանի միանալու վերաբերյալ փաստաթուղթը: Նախարարն ավելացրել է, որ շուտով դա կիրականացվի, քանզի Մաքսային միությանը և միասնական տնտեսական տարածքին միանալու Հայաստանի որոշումը պայմանավորված էր երկրի տնտեսական և ռազմավարական շահերով։

Միջազգայնագետ Իգիթյանին այս ոգևորությունն առնվազն տարօրինակ է թվում:

«Այս իրավիճակում, միանշանակ, Հայաստանի Եվրասիական միություն գնալը, այն էլ՝ ոգևորությամբ, մի քիչ տարօրինակ է թվում: Բոլոր դեպքերում, բարձրաստիճան քաղաքական, պետական գործիչները այդպիսի հայտարարություններ անելու ժամանակ պետք է գոնե մտահոգություններ հայտնեն և պատասխանեն այն հարցերին, որոնք քաղաքական գործիչների մոտ և նաև հասարակության մեջ կան», - «Ազատության» հետ զրույցում ասաց փորձագետը՝ շարունակելով․ - «Ինչպե՞ս է լուծվել, օրինակ, Լեռնային Ղարաբաղի այդ մաքսակետի հարցը, որը բազմիցս բարձրացվում է, ինչպե՞ս է լուծվել այն 900 ապրանքատեսակների՝ որպես բացառություն մաքսատուրք ունենալու հարցը, ինչպե՞ս Հայաստանը կկարողանա խուսափել այս բոլոր պատժամիջոցներից, հատկապես կապված այն ռուսական ընկերությունների հետ, որոնք բիզնես ունեն Հայաստանում և ներդրում են պատրաստվում անել»:

Հայաստանում ներկայացուցչություն ունեցող ռուսական շատ հայտնի կազմակերպություններ, այդ թվում՝ բանկեր, արդեն իսկ գտնվում են Արևմուտքի «սև ցուցակում»: Հայտնի չէ, թե ինչ լրացուցիչ պատժամիջոցներ կկիրառի Արևմուտքը Ռուսաստանի նկատմամբ:

Այս հանգամանքը հաշվի առնելով՝ Իգիթյանը կարծում է, որ իշխանությունները հրապարակավ հայտարարություններ անելու փոխարեն առաջին հերթին պետք է անհանգստանան, թե ինչ ազդեցություն կունենան այդ պատժամիջոցները այն երկրների վրա, որոնք տնտեսապես և քաղաքականապես կապված են Ռուսաստանից, և յուրաքանչյուր փաստաթուղթ ստորագրելիս Հայաստանը չպետք է կորցնի իր ինքնուրույնությունը:

«Այդ համաձայնագրում միշտ էլ կարելի է ունենալ որոշ բացառություններ կամ լրացուցիչ կետեր, որոնք թույլ կտան Հայաստանին ավելի ինքնուրույն լինել որոշ հարցերում, մասնավորապես՝ մաքսատուրքերի հետ կապված կամ Եվրասիական միության ոչ անդամ երկրների հետ երկկողմանի հարաբերություններ ունենալու հնարավորությունը», - նշեց Հովհաննես Իգիթյանը:

Ցանկացած ինտեգրացիոն գործընթացին մասնակցելիս երկրները տնտեսությունը զարգացնելու ակնկալիքներ ունեն: Երևանի մամուլի ակումբի նախագահ Բորիս Նավասարդյանն «Ազատությանը» փոխանցեց, որ պատկերացնում է, թե ինչ տիպի ներդրումներ կունենար Հայաստանը Եվրամիության հետ Ասոցացման համաձայնագիրը ստորագրելիս, և ենթադրում է, թե ինչ խոստումներ են տվել Հայաստանին՝ ԵՏՄ-ին անդամակցելու համար: Սակայն վերջին մեկ տարում Ռուսաստանի համար իրավիճակ է փոխվել:

«Կարելի է ակնկալել, որ գոնե որոշ ոլորտներում, որոշ խոշոր պետական կորպորացիաներից, օրինակ՝ «Ռոսնեֆտ»-ից, Հայաստանը կարող էր ունենալ ներդրումների հույսեր, բայց այսօր մենք տեսնում ենք, որ այն ընկերությունները, որոնց վրա մենք կարող էինք հույս ունենալ, այսօր շատ բարդ իրավիճակում են պատժամիջոցների արդյունքում և ոչ միայն Հայաստանին օգնելու հնարավորություն չունեն, այլև կփորձեն հնարավորինս Հայաստանից տանել ռեսուրսները: Դա, իհարկե, շատ վատ հեռանկար է մեր տնտեսության համար», - նշեց Նավասարդյանը:

XS
SM
MD
LG